Artnews

Σε εκκρεμότητα το αρχαίο μνημείο που υδροδοτούσε τη Θεσσαλονίκη

2018-01-24 12:40:00

Από την Αγγελική Κώττη

Ήταν ένα πολύ σπουδαίο μνημείο κατά την εποχή χρήσης του, το οποίο διήρκεσε αρκετούς αιώνες, από τον 4ο έως και τον 6ο π.Χ. Από το συγκεκριμένο κρηναίο-νυμφαίο που βρέθηκε στις ανασκαφές για το σταθμό μετρό Αγίας Σοφίας Θεσσαλονίκης, γινόταν η υδροδότηση όλης της πόλης κατά το τέλος της ρωμαϊκής και στην πρωτοχριστιανική και πρωτοβυζαντινή περίοδο. Επομένως, η σημασία του είναι αυταπόδεικτη.

Το μνημείο αποκαλύφθηκε σε όλο του το σωζόμενο μήκος, αν και ένα τμήμα λείπει. Εν μέρει επειδή καταστράφηκε από φρεατοπασάλους στήριξης για την κατασκευή του σταθμού, εν μέρει επειδή εκτείνεται και πιο πέρα, κάτω από το επίπεδο σημερινής οδού. Κατά την προηγούμενη συζήτηση γι' αυτό στο Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο είχε ληφθεί η γνωμοδότηση, και εξ αυτής η υπουργική απόφαση, πως για την ολοκλήρωση της βόρειας εισόδου του σταθμού (στην οποία βρίσκεται) θα πρέπει να αποξηλωθεί και να επανατοποθετηθεί ολόκληρο.

Η αποξήλωση συνιστά «φάουλ», καθώς δόθηκε ολόκληρη μάχη ώστε να μείνει κατά χώραν και να μη μετακινηθεί το βυζαντινό σταυροδρόμι που εντοπίστηκε στον σταθμό Βενιζέλου. Επομένως, έπρεπε να είχε ακολουθηθεί η ίδια οδός. Αντίθετα, στην περίπτωσή μας, η Αττικό Μετρό θέτει προβλήματα που οδηγούν στη μόνιμη απομάκρυνση τμήματος μήκους 4,5 μέτρων από το κρηναίο.

Γιατί; Διότι, όπως είπε στο ΚΑΣ ο πρόεδρός της, κ. Γιάννης Μυλόπουλος, εκεί πέφτει ειδικό φρεάτιο εξαερισμού που δεν μπορεί να μετακινηθεί. Πριν χαλάσει το καθόλου εύκρατο κλίμα ανάμεσα στην Αττικό Μετρό και στο υπουργείο Πολιτισμού, κατατέθηκαν δύο προτάσεις. Μία από τον διευθυντή Αναστήλωσης Αρχαίων Μνημείων και μία από μηχανικό, μέλος του ΚΑΣ. Η πρώτη έλεγε να αλλάξει το σχήμα του φρεατίου, ώστε να μη χρειαστεί αποκοπή τμήματος του σπουδαίου αρχιτεκτονήματος. Η άλλη μιλούσε για μικρότερα φρεάτια εξαερισμού σε άλλη θέση και κατά παράταξη.

Αν δύο επιστήμονες μπορούν να βρουν ισάριθμες προτάσεις με το που βλέπουν ένα αρχιτεκτονικό σχέδιο, πιθανώς υπάρχουν πολλές ακόμα. Παρότι ο κ. Μυλόπουλος είπε στην αρχή πως δεν υπάρχει λύση, παραδέχτηκε πως οι προτάσεις φαίνονται ενδιαφέρουσες και δεσμεύθηκε να τις εξετάσει μέχρι την ερχόμενη Τρίτη, οπότε και θα συνεχιστεί η συζήτηση του θέματος. Όταν, όμως, έφυγε, ακούστηκαν πολλά παράπονα που δείχνουν πως η πολυδιαφημισμένη σχέση Αττικό Μετρό-υπουργείου ίσως και να έχει φτάσει στα όριά της. Διότι, μέχρι στιγμής, ούτε τελικά αρχιτεκτονικά σχέδια παίρνει η Αρχαιολογική Υπηρεσία, ούτε και έχει δει κάποιο γενικό αρχιτεκτονικό σχέδιο του σταθμού.

Ο Δήμος Θεσσαλονίκης, δια εκπροσώπου του Δημάρχου, δήλωσε έτοιμος να αλλάξει την παρακείμενη πλατεία Μακεδονομάχων ώστε να μπορεί να δεχτεί ολόκληρο το κρηναίο. Μία πρόταση που, πάντως, δεν είναι από τις πιο εύστοχες.

Σημειώνεται πως στο σταθμό Αγίας Σοφίας υπάρχουν πολλές εκκρεμότητες, με σημαντικότερη μέχρι στιγμής την επανατοποθέτηση του decumanus maximus (κεντρική οδός) που βρέθηκε σε παλαιότερες ανασκαφές. Αν και υπάρχει υπουργική απόφαση επ΄αυτού, κανείς δεν έχει ξεκαθαρίσει πως θα υλοποιηθεί. Πραγματικά, μεγάλο πρόβλημα.

 

Αναδημοσίευση από Liberal.gr