www.artnews.gr

Τρίτη, 17. Ιανουάριος 2017

ΕΙΣΤΕ ΕΔΩ: ΑΡΘΡΟΓΡΑΦΙΑ

ΑΡΘΡΟΓΡΑΦΙΑ

6η Μπιενάλε Σύγχρονης Τέχνης Θεσσαλονίκης Η αναζήτηση της φαντασιακής εστίας-πατρίδας καθώς οξύνεται το προσφυγικό πρόβλημα

E-mail Εκτύπωση PDF

Απο έκθεση προηγούμενης Μπιενάλε Θεσσαλονίκης-    ‘Oταν στην Ελλάδα του 2016 στοιβάζονται σε στρατόπεδα συγκέντρωσης ή όπως τα αποκαλεί η κυβέρνηση κέντρα φιλοξενίας εξήντα χιλιάδες πρόσφυγες ενώ με τις πλαστικές λέμβους καταφτάνουν στα νησιά και άλλοι συνεχώς και το προσφυγικό ζήτημα γίνεται ολοένα και οξύτερο για ολόκληρη την Ευρώπη το Κρατικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης βάζει σαν θέμα του στην έκτη Μπιενάλε που οργανώνει το 2017 τις «φαντασιακές εστίες».

-    Εκατομμύρια άνθρωποι αναζητούν μια διέξοδο στην Ευρώπη από την Αφρική και την Ασία ονειρευόμενοι την γη της επαγγελίας. Είναι η Ευρώπη της κρίσης και των κλειστώ ν συνόρων ένας τέτοιος τόπος; Οδεύουν προς το άγνωστο για μια ζωή με περισσότερη μιζέρια και αθλιότητα ίσως μακριά από τους πολέμους;

-    Αυτά είναι μερικά ερωτήματα που προκύπτουν από το τεράστιο γεωπολιτικό πρόβλημα που ακουμπάει και ερευνά η Μπιενάλε της Θεσσαλονίκης.

150 χρόνια Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο (1886-1916) Για «..την ανάπτυξιν έρωτος προς τας καλάς τέχνας»

E-mail Εκτύπωση PDF

Της Δήμητρας Κουντή

eampfΙδρύθηκε τον 19ο αιώνα, περίπου εκατό χρόνια μετά από την ίδρυση άλλων μεγάλων Ευρωπαϊκών Μουσείων, όπως του Λούβρου (1792) και του Βρετανικού (1753) με «σκοπόν την σπουδήν και διδασκαλίαν της αρχαιολογικής επιστήμης, την διάδοσιν αρχαιολογικών γνώσεων παρ΄ημίν και την ανάπτυξιν έρωτος προς τας καλάς τέχνας». Η ιστορία του ονομαζόμενου ως «Κεντρικόν», «Παντέχνειον», «Κρατικόν» και εν τέλει του «Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου», είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την ιστορία του Νέου Ελληνικού Κράτους. Ιστορία που έχει να επιδείξει λαμπρές και σκοτεινές σελίδες που συνδέονται με τον διαφωτισμό και την ανεξαρτησία της Ελλάδας αλλά και με την επίδειξη και την αξιοποίηση των αρχαίων ως εθνικών συμβόλων.

Μια ιστορική προσέγγιση στις καλλιτεχνικές προεκτάσεις των βιντεοπαιχνιδιών

E-mail Εκτύπωση PDF

Του Χρόνη Μούγιου

nmsΕίτε κάποιος ανήκει στη γενιά που μεγάλωσε πατώντας κουμπάκια μπροστά από μια οθόνη είτε σε αυτήν που γκρινιάζει επειδή οι νέοι πατάνε όλη μέρα κουμπάκια μπροστά από μια οθόνη, στο έτος 2016 είναι δύσκολο να πει κανείς ότι δεν έχει αντιληφθεί το πόσο τα ηλεκτρονικά παιχνίδια είναι πλέον ένα κομμάτι της καθημερινότητάς μας. Αλλά κατά πόσο μπορούμε να τα προσεγγίσουμε και να τα αναλύσουμε σαν τέχνη; Τι παραπάνω μπορεί να προσφέρει το μέσο αυτό ως μορφή έκφρασης;

Οι πρώτες προσπάθειες, λόγω των περιορισμένων δυνατοτήτων της τεχνολογίας της εποχής, βασίζονταν στον μινιμαλισμό και οι καλλιτεχνικές προεκτάσεις τους δεν θα μπορούσαν εύκολα να χαρακτηριστούν ως επιδιωκόμενες, τουλάχιστον συνειδητά. Ουσιαστικά ήταν πειράματα πάνω στη σχετικά πρόσφατη τότε επιστήμη του προγραμματισμού. Ο Άγγλος Άλαν Τούρινγκ, ο οποίος θεωρείται από πολλούς ο πατέρας του σύγχρονου προγραμματισμού και της τεχνητής νοημοσύνης, ολοκλήρωσε σε χαρτί το 1948 μαζί με τον Ντέιβιντ Τσάμπερνοουν το Turochamp, έναν εξομοιωτή σκακιού με δική του νοημοσύνη, ο οποίος όμως ποτέ δεν εφαρμόστηκε σε υπολογιστή. Τα πρώτα παιχνίδια που ολοκληρώθηκαν ήταν ψηφιοποιημένες μορφές των επιτραπέζιων παιχνιδιών τρίλιζα με το Bertie the Brain και Nim (παιχνίδι στρατηγικής και μαθηματικών) με το Nimrod. Ακολούθησαν πολλά ακόμα πειράματα, τα οποία απώτερο σκοπό είχαν την παρουσίαση των καινούριων τεχνολογικών εξελίξεων. Το πρώτο παιχνίδι που βγήκε με σκοπό την διασκέδαση ήταν το Tennis for Two, το οποίο προσπαθούσε να εξομοιώσει ένα παιχνίδι τένις. Στις εποχές που ακολούθησαν, έγιναν πολλές ανάλογες προσπάθειες αλλά η τεχνολογία αυτή δεν ήταν εύκολα προσβάσιμη στο ευρύ κοινό λόγω του κόστους και της πολυπλοκότητάς της. Η πραγματική επανάσταση ήρθε τη δεκαετία του ’70, με τα παιχνίδια Pong και Space Invaders και την έναρξη της χρυσής εποχής των arcade. Τα Arcade προορίζονταν για εμπορική χρήση και είναι γνωστά ακόμα στο ελληνικό κοινό ως «κερματοφάγοι».

Η ιστορία δύο σπάνιων έργων του Κωνσταντίνου Μαλέα

E-mail Εκτύπωση PDF

Δημοσιεύουμε το κείμενο του υπεύθυνου του πολιτιστικού χώρου ΣΤΟart και του Αρχείου Νεοελληνικής Τέχνης της Εθνικής Ασφαλιστικής, Δημήτρη Παπαγεωργόπουλο

AΘΗΝΑ ΜΑΛΕΑ ΠΟΡΤΡΕΤΟΤο 2008, ειδοποιήθηκα από μια συνάδελφό μου, ότι μια γνωστή της ,πουλούσε ένα έργο του Μαλέα και με ρώτησε αν με ενδιέφερε. Πράγματι πήρα το τηλέφωνο και  λίγες ώρες μετά, βρέθηκα στο φιλόξενο σπίτι της κυρίας Δανάης Κοζάνογλου. Η κυρία Κοζάνογλου, απλήρωτη από την δουλειά της επί μήνες, αναγκαζόταν να αποχωριστεί ένα οικογενειακό κειμήλιο. Μου εμφάνισε ένα πολύ ωραίο ακαδημαϊκό πορτρέτο νέας με υπογραφή Κ.Μαλέας. Η αλήθεια είναι ότι παρ’ όλη την αναμφισβήτητη ποιότητα της δουλειάς του, με ξένισε, γιατί πρώτη φορά έβλεπα ακαδημαϊκή δουλειά του ζωγράφου. Μου ανέφερε ότι το έργο είχε αγοραστεί μαζί με ένα άλλο, νεκρή φύση με λουλούδια που είχαν πουλήσει αρκετά χρόνια πριν στις δημοπρασίες του Μιχαλαριά. Και τα δύο έργα, αγοράστηκαν από τον παππού της, κο Ευφημανίδη, σαν περιεχόμενο της εξοχικής κατοικίας της οικογένειας Μαλέα στην Χάλκη της Κωνσταντινούπολης. Το έργο είχε συντηρηθεί πριν μερικά χρόνια, από τον φίλο μου καθηγητή της συντήρησης στα ΤΕΙ, Τάσο Κουτσουρή, έτσι ήταν εύκολο να διασταυρώσω την γνησιότητά του.  

Έναρξη ΕΜΣΤ με Νταντά

E-mail Εκτύπωση PDF

emstΤης Αννίτας Αποστολάκη

«Το Νταντά ήταν ελευθερία: οι ιδρυτές του πήγαν στην Ελβετία, γιατί αναζητούσαν έναν τρόπο να εκφραστούν ελεύθερα.» Με αυτήν την εισαγωγή, η Cynthia Odier, αντιπρόεδρος του Fluxum Foundation, συνόψισε -σε άπταιστα ελληνικά- την ουσία του Νταντά, τη σημασία του οποίου τιμούν φέτος μεγάλα καλλιτεχνικά ιδρύματα και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού, με εκδηλώσεις και εκθέσεις για τα 100 χρόνια από την ίδρυσή του. Ήταν απολύτως εύστοχη, λοιπόν, η επιλογή της περφόρμανς “Lagune” του Ελβετού καλλιτέχνη Denis Savary για την έναρξη του προγράμματος που θα προηγηθεί των επίσημων εγκαινίων του Εθνικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης (ΕΜΣΤ).

Μνήμη Τάκη Παρλαβάντζα ή Τα Παραλειπόμενα Μιας Βράβευσης

E-mail Εκτύπωση PDF

Tου Δημήτρη Παπαγεωργόπουλου

tapaΟ Τάκης Παρλαβάντζας γεννήθηκε στον Πειραιά το 1930 και έφυγε από τη ζωή το 2014. Μαθητής του Μόραλη στην Α.Σ.Κ.Τ. στην τρομερή τάξη του 1950, μαζί με τους Τσόκλη, Κεσσανλή, Κανιάρη, Κοντό και Παύλο, ατύχησε να έχει στη διάρκεια της μακρόχρονης και ιδιαίτερα δημιουργικής πορείας του τη δόξα των διάσημων συμμαθητών του. Ίσως γιατί επέλεξε την Ολλανδία με υποτροφία της ολλανδικής κυβέρνησης για να συνεχίσει τις σπουδές του στο Vitrail, ψηφιδωτό, φρέσκο και σκραφίτο και όχι την Ιταλία και τη Ρώμη που εκείνη την εποχή ήταν το κέντρο της Τέχνης.
Αργότερα το 1962, συνεχίζοντας τις σπουδές του στο Παρίσι, θα εισέλθει στον χώρο της ανεικονικής ζωγραφικής και θα γίνει ο θερμότερος υποστηρικτής της και  ταυτόχρονα φανατικά πολέμιος κάθε παραστατικής έκφρασης, παρ’ όλο που και ο ίδιος συνέχιζε για βιοποριστικούς λόγους να ζωγραφίζει και παραστατικά, συμμετέχοντας σε διάφορους διαγωνισμούς.
Άτομο ιδιαίτερα εργατικό, με χιλιάδες ώρες δουλειάς και τεράστιο έργο στη ζωγραφική, τη γλυπτική, το ψηφιδωτό, το vitrail, το σκραφίτο και κάθε μορφή τέχνης, άφησε πίσω του ένα πολύ μεγάλο μνημειακό έργο, μιας και δεν υπήρξε διαγωνισμός που να μην λάβει μέρος.

Πέρα από το ζωγραφικό έργο του στην ανεικονική τέχνη που ήταν και αυτό που έβγαινε από την ψυχή του, άφησε  περίπου 900 μακέτες έργων του από το 1962 έως το 2010 που τώρα ανήκουν στο Αρχείο Νεοελληνικής Τέχνης Δημήτρη Παπαγεωργόπουλου, που μέρος αυτών εκτίθενται στην ΣΤΟart της Εθνικής Ασφαλιστικής.

ISIS: Κερδίζοντας από την καταστροφή!

E-mail Εκτύπωση PDF

Ένα προσοδοφόρο εμπόριο αρχαιοτήτων κρύβεται πίσω από την «εξαφάνιση» μνημείων.

Της Δήμητρας Κουντή

iadtkΥπάρχει μια αρχή: πρώτα οι ζωές των ανθρώπων και μετά τα μνημεία. Μόνο που στον πόλεμο κατά του πολιτισμού που έχει εξαπολύσει το Ισλαμικό Κράτος οι ζωές των ανθρώπων συνδέονται συχνά με την καταστροφή και την λαφυραγώγηση μνημείων. Πολύ περισσότερο συνδέονται με την υπεράσπιση του πολιτισμού της ανθρωπότητας.

«Στη Συρία από το 2012 έχουν σκοτωθεί περισσότεροι από 15 αρχαιολόγοι. Θυσίασαν τις ζωές τους για την προστασία των αρχαιοτήτων» δήλωσε πρόσφατα κατά τη διάρκεια μιας δραματικής ομιλίας στο Λονδίνο, απευθύνοντας ταυτόχρονα έκκληση για διεθνή βοήθεια, ο Διευθυντής Αρχαιοτήτων της Συρίας MaamAbdukarim. Πρόκειται είπε για «γενναίους συναδέλφους, «άντρες των μνημείων» που μετακίνησαν, έκρυψαν και προστάτευσαν περισσότερες από 300.000 αρχαιότητες. Αυτοί οι γενναίοι άντρες, μπήκαν πριν τον ISIS στην Παλμύρα και μετακίνησαν όποια ευρήματα μπορούσαν. Μεταξύ αυτών που θυσιάστηκαν και ο 83χρονος πρώην έφορος αρχαιοτήτων της Παλμύρας Khaledal-Asad που εκτελέστηκε από τους μαχητές του ISIS γιατί αρνήθηκε να αποκαλύψει που κρύψαμε τους αρχαιολογικούς θησαυρούς». Και ο MaamAbdukarim εξήγησε: «ο ISIS κατέστρεψε πολλές πόλεις και πολιτιστικούς θησαυρούς στη Συρία και το Ιράκ καθώς στοχεύει με το πρόσχημα της ειδωλολατρίας να αφανίσει οτιδήποτε ιστορικό στοιχείο δεν είναι ισλαμικό. Μην μας εγκαταλείπετε» παρακάλεσε καταλήγοντας, « βοηθείστε τους Σύριους αρχαιολόγους στην αποτροπή της συστηματικής λεηλασίας και της ολοκληρωτικής καταστροφής της Παλμύρας».

Η συστηματική λεηλασία της κηρυγμένης από την Ουνέσκο ως μνημείο Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς Παλμύρας άρχισε όπως εξήγησε σε αποκαλυπτική συνέντευξη στον Ρόμπερ Φισκ στον «Ιντιπέντεντ» η Γαλλολιβανέζα αρχαιολόγος JoanneFarchakh πριν από την τμηματική ισοπέδωσή της. «Την ισοπεδώνουν για να αποκρύψουν το μέγεθος της ληστείας που έχει γίνει. Καταστρέφουν τα ίχνη τους. Έτσι κανένας δεν ξέρει τι, εκ των προτέρων, λεηλάτησαν». Η Farchakh τεκμηριώνει και την τεράστια ιστορική καταστροφή των αρχαιολογικών και των θρησκευτικών χώρων που έχει πραγματοποιηθεί στο Ιράκ μετά την εισβολή των Αμερικανικών δυνάμεων.

Μπιενάλε της Αθήνας 2015-2017 «ΟΜΟΝΟΙΑ»

E-mail Εκτύπωση PDF

Η τέχνη του διαλόγου

mpienathΗ 5η Μπιενάλε της Αθήνας, υπό τον τίτλο ΟΜΟΝΟΙΑ, ξεκίνησε και επίσημα χθες τις εργασίες της, που θα διαρκέσουν στην ευρύτερη περιοχή της Ομόνοιας στο κέντρο της Αθήνας μέχρι την άνοιξη του 2017. Αντίθετα με τη γνωστή μορφή των μπιενάλε, που διεξάγονται για μικρό χρονικό διάστημα κάθε δύο χρόνια, -εξ ου και το όνομά τους από το ιταλικό biennale=διετής-, αυτή η Μπιενάλε της Αθήνας θα διαρκέσει δύο χρόνια και δε θα είναι απλώς μία έκθεση σύγχρονης τέχνης: για την ακρίβεια, η τέχνη θα έρχεται να συμπληρώσει οργανικά το διαλεκτικό κομμάτι της μπιενάλε, το οποίο αποκτά κυρίαρχο ρόλο αυτήν τη φορά, εξελίσσοντας τη μορφή της προηγούμενης 4ης Μπιενάλε ΑΓΟΡΑ, που έγινε στο πρώην Χρηματιστήριο στην οδό Σοφοκλέους πριν δύο χρόνια.

Τα κτίρια - στολίδια της Αθήνας

E-mail Εκτύπωση PDF

kstaΝαι, είναι γεγονός. Στην Αθήνα μπορείς να δεις τα πιο όμορφα κτίρια! Μάλιστα χωρίς κόπο και πεζοπορία, αφού όλα βρίσκονται συγκεντρωμένα σε έναν χώρο.

Συγκεκριμένα, λίγο πριν από την ολοκλήρωση της καταγραφής όλων των κτιρίων που κτίστηκαν στην Αθήνα την περίοδο 1830-1940 και διατηρούνται σήμερα στα επτά Διαμερίσματα του Δήμου, το Κέντρο Επισκεπτών του Κέντρου Πολιτισμού Ιδρυμα Σταύρος Νιάρχος (ΚΠΙΣΝ) και η «Monumenta» παρουσιάζουν την έκθεση φωτογραφίας «Στην Αθήνα μπορείς να δεις τα πιο όμορφα κτίρια. Ενα πρόγραμμα καταγραφής κτιρίων της περιόδου 1830-1940». Η έκθεση θα φιλοξενηθεί στο Κέντρο Επισκεπτών του ΚΠΙΣΝ και θα διαρκέσει από αύριο έως τις 30 Σεπτεμβρίου.

Σελίδα 1 από 13