Artnews

Κάτι χνουδωτό απλώνεται και διαβάζει στον Atopos CVC

2018-05-31 16:14:00

© Αντιγόνη Τσαγκαροπούλου, Φωτογραφία: Πάνος Κοκκινιάς

Από την Αννίτα Αποστολάκη

Πώς θα μπορούσαμε να προσκαλέσουμε τον κόσμο να διαβάσει με έναν εναλλακτικό τρόπο; Πώς θα ήταν μια ανατρεπτική βιβλιοθήκη; Μια βιβλιοθήκη παιχνιδιάρικη, η οποία συνάμα θα «μιλάει» στους διανοούμενους του χώρου της τέχνης;

Αυτά τα ερωτήματα στριφογύριζαν στο μυαλό του πολυμήχανου Βασίλη Ζηδιανάκη του Atopos CVC όταν έμαθε για την αναγόρευση της Αθήνας ως Παγκόσμιας Πρωτεύουσας του Βιβλίου για το 2018. Οι απαντήσεις βρέθηκαν στο πρόσωπο της Αντιγόνης Τσαγκαροπούλου. Και εγένετο το Φλάφι.

Τι είναι το Φλάφι; «Είναι ένας συμβιωτικός οργανισμός που έχει καταλάβει τον Atopos CVC, τρέφεται με βιβλία και έχει ανάγκη από κόσμο για να συνδημιουργήσει την ιστορία του και να ζήσει», λέει η Τσαγκαροπούλου για το in-progress έργο της. Το λούτρινο τέρας έχει δημιουργηθεί από αντιαλλεργικές γούνες ραμμένες με το χέρι πάνω σε μαξιλάρια και απλώνεται στο πάτωμα του πρώτου ορόφου του οργανισμού, περιμένοντας τον κόσμο να νιώσει άνετα στη χνουδωτή αγκαλιά του και να διαβάσει για τέχνη, μόδα, αρχιτεκτονική, φωτογραφία, γραφιστική ή ακόμη και παραμύθια σε κάποιο από τα 2.500 βιβλία της συλλογής του οργανισμού. Είναι και καθαρό, καθώς το περιποιούνται τακτικά ειδικοί.

Εκτός από τα παιδιά και τους επισκέπτες, στο Φλάφι κάνουν παρέα οι εξίσου χνουδωτοί φίλοι του: πλάσματα απροσδιορίστου φύλου, όπως το ροζ (μικρό μου) πόνυ με τη γενειάδα πιασμένη σε πλεξούδα, το οποίο μπορεί να φορεθεί κιόλας ως στολή! «Με ενδιέφεραν ανέκαθεν οι στολές που μπορεί να φορέσει κάποιος και έτσι να μεταμορφωθεί σε κάτι άλλο -σε αυτό που θέλει», μας εξηγεί η Τσαγκαροπούλου.


© Αντιγόνη Τσαγκαροπούλου, Φωτογραφία: Πάνος Κοκκινιάς

Το έργο αυτό είναι άμεσα συνδεδεμένο με τη δουλειά της Τσαγκαροπούλου, η οποία εμπνέεται από παραμύθια και φεμινιστικά μυθιστορήματα επιστημονικής φαντασίας, αλλά και υποκουλτούρες, όπως τα Furries, προσπαθώντας να επικοινωνήσει σε μια γλώσσα πιο προσβάσιμη από το ευρύ κοινό ζητήματα φύλου, ταυτότητας και επαφής. Ο χνουδωτός της κόσμος θολώνει τα όρια μεταξύ ηλικιακών και έμφυλων ρόλων και επιτρέπει την εξερεύνηση διαφορετικών ταυτοτήτων και επιθυμιών, μέσα από την επαναδιαπραγμάτευση της συνύπαρξης. Γι' αυτό, άλλωστε, η καλλιτέχνιδα έχει προσκαλέσει να γνωρίσουν την εγκατάσταση οι Οικογένειες Ουράνιο Τόξο, αλλά και ομάδες κωφών παιδιών από όλη την Ευρώπη, συνοδεία της Ουρανίας Αναστασιάδου, η οποία είναι υπεύθυνη της Μονάδας Ακαδημαϊκής Στήριξης και Προσβασιμότητας Φοιτητών με Αναπηρία στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών, δίνοντας έτσι έμφαση στην προσβασιμότητα μέσω της τέχνης.

Η #TextMe_FluffyLibrary είναι πραγματικά κάτι πρωτότυπο που δεν έχει ξανασυμβεί στον Atopos CVC. «Προσφέρει σε όλους μας πηγαία χαρά», δήλωσε ενθουσιασμένος ο Ζηδιανάκης, ο οποίος αποφάσισε για πρώτη φορά να αλλάξει το χώρο βάφοντας ροζ τους τοίχους, για να προσαρμοστεί καλύτερα το Φλάφι στο περιβάλλον του. Πιστεύει ότι με αυτόν τον ειδικό τρόπο αντιμετώπισης θα αποκτήσει πρόσβαση στα εικαστικά ένα μεγαλύτερο κοινό που δεν έχει διαδράσει με αυτόν τον τρόπο με την τέχνη.

Αυτή η γεμάτη εκπλήξεις παιδική χαρά για μικρούς και μεγάλους αλληλοτροφοδοτεί το #TextMe_Lab, ένα ερευνητικό πρόγραμμα με 16 δράσεις, performances, εργαστήρια, διαλέξεις, συζητήσεις και μίνι-εκθέσεις από καλλιτέχνες και ακαδημαϊκούς ερευνητές, το οποίο επιμελείται ο ερευνητής Φιλ Ιερόπουλος. Το πρόγραμμα είναι βασισμένο σε μία μεγάλη έρευνα του Ζηδιανάκη γύρω από τα σύντομα μηνύματα (texts) που στέλνουμε στο διαδίκτυο και σε όλες τις εφαρμογές γρήγορης επικοινωνίας που χρησιμοποιούμε στα κινητά τηλέφωνά μας. «Θεωρώ ότι αυτά τα μικρά κείμενα έχουν αρχίσει να δημιουργούν, εκτός από ένα νέο τρόπο επικοινωνίας, ένα νέο είδος λογοτεχνίας», μας λέει ο Ζηδιανάκης.


© Αντιγόνη Τσαγκαροπούλου, Φωτογραφία: Πάνος Κοκκινιάς

Γι' αυτό, ο Ιερόπουλος, ο οποίος ειδικεύεται στην ποίηση της κινούμενης εικόνας (film poetry), έχει στήσει ένα εργαστήριο που εξετάζει διάφορες όψεις των υβριδικών γλωσσών που προκύπτουν όταν το κείμενο συνδυάζεται με άλλα καλλιτεχνικά μέσα. Μέχρι στιγμής έχουν γίνει εργαστήρια για ποίηση με θέμα τα Pokemon, το βιντεοπαιχνίδι και anime που καθόρισε μια ολόκληρη γενιά, από τον ποιητή και ερευνητή Φοίβο Δούσο, δράσεις DIY παραγωγής κειμένου με σλόγκαν από τη Βιετναμέζα-Αμερικανίδα ποιήτρια περφόρμερ και καλλιτέχνιδα Aimée Lê, ένα αφιέρωμα στη «γιαγιά» της περφόρμανς και μέλος του ντανταϊστικού κινήματος Elsa von Freytag-Loringhoven (ή αλλιώς Baroness), καθώς και ένα πάνελ για τα memes και το διαδικτυακό λόγο στον ελλαδικό χώρο, το οποίο εξέτασε τις ποιητικές και πολιτικές πολυπλοκότητες της νέας αυτής κουλτούρας. Έπονται εξίσου ενδιαφέροντα πράγματα για αυτό το καλοκαίρι, όπως ο ζωντανός λαβύρινθος /κυνήγι θησαυρού που θα γίνει μεθαύριο Σάββατο 2 Ιουνίου από την Αντριάνα Μίνου για το νέο της βιβλίο, με τίτλο Ονειρωρυχείο, το οποίο διαβάζεται με 64 διαφορετικούς τρόπους, καθώς και ένα Φεστιβάλ & Συμπόσιο κινηματογραφικής ποίησης από 16 έως 18 Ιουνίου, σε συνεργασία με την Ταινιοθήκη της Ελλάδος.

Αξίζει να σημειωθεί ότι το #TextMe_Lab είναι το πρώτο ετήσιο πρόγραμμα που έχει διοργανώσει ποτέ ο Atopos CVC και η συνέχεια από Σεπτέμβριο προβλέπεται εξίσου δυναμική: έκθεση για την αισθητική του κολλάζ στην post-punk σκηνή, πάνελ με προσκεκλημένους από Ελλάδα και εξωτερικό για τη φεμινιστική πολιτική text-art από τα '70s μέχρι σήμερα, queer αναγνώσεις της Λένας Πλάτωνος, σε συνεργασία με την Εθνική Λυρική Σκηνή, αλλά και ένα ξέφρενο πυτζάμα πάρτι με τρομακτικά παραμύθια από τη Λουίζα Δολόξα! Όλες οι δράσεις που έχουν προγραμματιστεί μέχρι τον Απρίλιο του 2019 βρίσκονται εδώ: http://atopos.gr/textme_lab/ 

Και αν για κάποιους όλα αυτά φαντάζουν λίγο... περίεργα και διερωτώνται για το καλλιτεχνικό πλαίσιο, να υπενθυμίσουμε ότι η προσβασιμότητα στην τέχνη δεν επιτυγχάνεται μόνο με δωρεάν εισόδους σε μουσεία και εκθέσεις, αλλά και με οπτικούς κώδικες και αναφορές που βρίσκονται στο υποσυνείδητο του ευρέος κοινού και μπορούν να δημιουργήσουν αυτόματα και αβίαστα συνειρμούς και περαιτέρω τροφή για σκέψη. «Το Φλάφι είναι μια Χάρυβδη γιατί έχει πολλά στόματα και καταβροχθίζει...», είπε η 8χρονη Λεωνή. Είναι ωραίο όταν τα παιδιά μας δείχνουν το δρόμο.


© Αντιγόνη Τσαγκαροπούλου, Φωτογραφία: Πάνος Κοκκινιάς